Kurban ne demektir, hükmü nedir?
Sözlükte “yaklaşmak”, “Allah’a yakınlaşmaya vesile olan şey” anlamlarına gelen kurban, dinî bir terim olarak ise, ibadet maksadıyla belirli şartları taşıyan hayvanı, Kurban Bayramı günlerinde usulüne uygun olarak kesmeyi ve bu amaçla kesilen hayvanı ifade eder. Akıllı, hür, mukim ve dinî ölçülere göre zengin sayılan mümin, ilahî rızayı kazanmak gayesiyle kurbanını keser. Böylece hem maddi durumu yetersiz olup kurban kesemeyenlere bir şekilde yardımda bulunmuş hem de Cenab-ı Hakk’a yaklaşmış olur.

Kurban keserken nelere dikkat edilmelidir?
Kurban edilecek hayvana acı çektirilmemeli ve eziyet verilmemelidir. Hayvanlar ehil kişiler tarafından kesilmeli ve kesim işlemi süratli bir şekilde yerine getirilmelidir. Ayrıca, çevre temizliği için gerekli tedbirler alınmalıdır. Kesim esnasında hayvanların birbirlerinin kesimini görecek şekilde yan yana bulundurulmamalarına özen gösterilmelidir.

Kimler kurban kesmelidir?
Kurban kesmek, akıl-baliğ (akıllı-ergen), dinen zengin sayılacak kadar mal varlığına sahip ve mukim olan bir Müslüman’ın yerine getirmesi gereken mali bir ibadettir. Temel ihtiyaçlarından ve borcundan başka 80,18 gr altın veya bunun değerinde para veya eşyaya sahip olan kişi dinen zengindir. Dolayısıyla Allah’ın kendisine bahşetmiş olduğu nimetlere şükran ifadesi ve Allah yolunda fedakârlığın nişanesi olmak üzere kurban kesmelidir.

Kurban eti nasıl değerlendirilmelidir?
Hz. Peygamber (sav), kurban etinin üçe taksim edilip bir bölümünün kurban kesmeyen yoksullara dağıtılmasını, bir bölümünün akraba, tanıdık ve komşularla paylaşılmasını, bir bölümünün de eve ayrılmasını tavsiye etmiştir (Ebû Dâvûd, Dahâyâ, 10). Ailenin ihtiyaç durumuna göre etin tamamı evde bırakılabileceği gibi, toplumda muhtaçların arttığı dönemde kurban etinin çoğunun hatta tamamının dağıtılması uygun olur.

Ölmüş kimseler için kurban kesilir mi?
Son zamanlarda halkımız arasında yaygınlaşma eğilimi gösteren ve “ölü kurbanı” veya “kabir kurbanı” diye isimlendirilen bir kurban çeşidi dinen yoktur. Ancak ölmüş birisi adına veya sevabı ölüye bağışlanmak üzere kurban kesilebilir. Kurban borcu olup da hayatta iken vasiyet eden kişinin bıraktığı miras yeterli ise, mirasçıları tarafından vasiyetinin yerine getirilmesi gerekir. Vasiyeti yoksa, ölen kimseler için mirasçılarının kurban kesmesi gerekmez. Ancak bir kimse, sevabını ölmüş anne veya babasına yahut diğer yakınlarına bağışlamak üzere kurbanını çeşitli hayır kurumlarına veya fakir ve muhtaç kişilere bağışlayabilir.

Kurban yerine sadaka vermekle bu ibadet yerine getirilmiş olur mu?
Fıkhi hükmü ister vacip ister sünnet olsun; kurban ibadeti belirli şartları taşıyan hayvanın usulüne uygun olarak kesilmesiyle yerine getirilir; kurban bedelini yoksullara ya da yardım kuruluşlarına vermek suretiyle kurban ibadeti ifa edilmiş olmaz. Şüphesiz Allah Teala’nın rızasını kazanmak niyetiyle fakir ve muhtaçlara yardım etmek, iyilik ve ihsanda bulunmak da Müslüman’ın önemli vazifelerinden biridir. Ancak bu iki ibadetten birinin diğerinin alternatifi olarak sunulması dinî açıdan doğru değildir.

Vekâlet yoluyla kurban kesilebilir mi?
Kurbanı, kişi kendisi kesebileceği gibi, vekâlet yoluyla başkasına da kestirebilir. Zira kurban mal ile yapılan bir ibadettir; mal ile yapılan ibadetlerde de vekâlet caizdir. Vekâlet yoluyla kurban kestiren kişi, bulunduğu yerdeki birisine vekâlet verebileceği gibi, başka bir yerdeki kişi veya kuruma da vekâlet verebilir. Vekâlet, sözlü veya yazılı olarak verilebileceği gibi telefon, internet, faks ve benzeri iletişim araçları ile de verilebilir.

Yardım kuruluşlarına vekâlet verilebilir mi?
Ülke içinde veya dışında ihtiyaç sahibi bölgeler için kurban kesen çeşitli vakıf ve dernek gibi kurumlara vekâlet verilebilir. Aranan tek şart, kurumun kurbanı her yönüyle amacına ve usulüne uygun bir şekilde kesip etlerini, derilerini ve kullanılabilir diğer kısımlarını doğru yerlere ulaştıran güvenilir bir kurum olmasıdır.

Kurban kesimi için gerekli olan vekâlet konusu nasıl gerçekleşiyor?
Kurban kestirmek isteyen mükellefler kurbanlarının kesilmesi ve etinin ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için belirlenmiş olan kurban bedelini İHH İnsani Yardım Vakfı’na ulaştırırlar. Her şeyde olduğu gibi vekalette de aslolan kişinin niyet ve iradesidir. Kurbanını kestirmek üzere İHH’ya başvuran hayırsever, bu niyet ve iradeyi ortaya koymuş oluyor. Ayrıca sözlü olarak ifade edilmesi şart değildir. Çünkü fiil ve uygulama da bir irade beyanıdır.

Kurban kesildikten sonra vekalet veren kişi kurbanının kesildiğini nasıl öğreniyor?
Kurbanlarını bağışlayan hayır sahipleri, kurbanlarının kesildiği bilgisini İHH İnsani Yardım Vakfı’nca cep telefonlarına gönderilen kısa mesajlar vasıtasıyla öğrenebilmektedirler. Bölgelerde kurban kesimleri tamamlandıktan sonra buralardaki ekipler tarafından İHH vakıf merkezine kurban kesim işlemlerinin tamamlandığı yönünde bilgi ulaştırılmaktadır. Bu bilgilendirmenin ardından kurbanını kestiren kişilere kurbanlarının kesildiğine dair kısa cep mesajları gönderilmektedir.

İHH kurban fiyatlarını nasıl belirliyor?
Kurban fiyatları, tahmin edilebileceği gibi, dünyanın her yerinde farklılık göstermektedir. Kimi bölgelerde Türkiye’deki fiyattan daha düşük, kimilerinde ise daha yüksektir. Fiyatların düşük olduğu bölgelere yapılan kurban bağışlarının artacağı, buna karşın fiyatların yüksek olduğu yerlere yapılan kurban bağışlarının azalacağı tahmin edildiğinden İHH, stratejik olarak bütün bölgelerden kurban fiyatlarını alıp ortalama bir fiyat belirlemektir. Tek fiyat uygulamak, fiyatların düşük olduğu bölgelere yoğunlaşmaları engelleyeceği gibi, her bölgeye ihtiyaç oranında kurban eti götürebilmeye de olanak sağlamaktadır. Acil ihtiyaç içinde bulunduğu halde kurban fiyatları yüksek olduğu için bağış alamayacak veya çok az bağış alacak birçok bölgeye bu sayede ihtiyaçları oranında kurban gönderilebilmektedir.

Bazı bölgelerdeki kurbanlar belirlenen fiyatın altında iken bazı bölgelerdeki kurbanlar ise bu fiyatın üstündedir. Kurban kesim maksadıyla her bölge için tek fiyat belirlenmesi caiz midir?
Vakfımız, bölgelerde kesilecek olan kurbanları haftalar öncesinden bölgelerde bulunan kardeş kuruluşlar vasıtası ile satın almaktadır. Tek fiyat uygulamaları fiyatların düşük olduğu bölgelere yoğunlaşmayı engelleyeceği gibi her bölgeye ihtiyaç oranında kurban eti götürebilmeye olanak sağlamaktadır. Vekâleten kurban kesiminde asıl olan, kurbanın kesilmesi ve etinin muhtaçlara dağıtılmasıdır. Kurban fiyatı belirlenmesinde "ortalama fiyat" tespit etmenin ve tespit edilen miktarı tahsil etmenin fıkhen bir sakıncası yoktur.

Bu büyük organizasyon, birkaç günlük zaman dilimi içerisinde dünyanın 5 kıtasında nasıl gerçekleşiyor?
Vakfımız 5 kıtada, organizasyon kabiliyeti olan birçok kardeş kuruluş vasıtasıyla kurban organizasyonu gerçekleştirmektedir. Bu kurumlar kurban bayramı öncesinde dağıtımı yapılacak bölgelerde ihtiyaç sahiplerinin tespiti, kurbanlıkların satın alımı, kesimi ve dağıtım organizasyonunun planlamasını yapmaktadır. Bu ön hazırlıkların ardından kurbanların kesimlerine refakat edecek olan İHH görevlileri, kesecekleri kurban miktarınca vekâleti alarak bayram öncesinde kesim yapılacak ülkelere gitmekte ve burada kardeş kuruluşlarımız nezaretinde bayram namazı akabinde başlayarak kurban bayramının üçüncü günü ikindi vaktine kadar kesimleri yapmakta ve dağıtımları gerçekleştirmektedirler.

İHH niçin 23 yıldır kurban çalışması yapıyor?
İHH İnsani Yardım Vakfı’nın kurban çalışmasından maksadı, kişiyi Rabbine yaklaştıran bu ibadetin yerine getirilmesine vesile olarak Allah’ın rızasına ermek ve Kurban Bayramı’nın, ruhuna uygun bir şekilde idrak edilmesine aracılık etmektir. Bu vesile ile Müslüman toplumlar arasında yakınlaşma, paylaşım ve kardeşlik bilincinin artırılması hedeflenmekte, sadece kendi ülkemizde değil tüm dünyadaki ihtiyaç sahibi Müslümanlara bayram sevinci yaşatılmak istenmektedir. Ayrıca gidilen bölgelerdeki Müslümanların içinde bulunduğu sıkıntıları yerinde görüp Türkiye kamuoyunun gündemine getirerek, o sorunların çözümü için projeler hazırlamaktır.

İHH kurban bölgelerini tespit ederken nelere dikkat ediyor?
Kurban bölgelerinin tespit edilmesinde bölgelerin mağduriyet dereceleri önem arz ediyor. Buna göre: Savaş ve kriz bölgeleri Doğal afetlerin yaşandığı ülke ve bölgeler Açlık ve kuraklığın hüküm sürdüğü fakir ülke ve bölgeler Müslümanların azınlık durumda bulundukları ülke ve bölgeler öncelikli olarak dikkate alınmaktadır.

Kurbanla ulaşılmak istenen temel hedefler nelerdir?
İHH İnsani Yardım Vakfı kurban çalışması yaparken öncelikle yapılanın bir ibadet olduğu ve en temel maksadın Allah’ın rızasına ermek olduğu bilinciyle hareket ediyor. Bu bilinçle gerçekleştirdiği çalışmalarında özellikle dikkat ettiği hususlar ise şunlardır: Hayırseverlerin kurban ibadetlerini yerine getirmelerinde aracı olma. Bayramı milyonlarca kardeşimizle onlarca ülke ve bölgede beraber eda ederek bir ümmet buluşması gerçekleştirme. İslam coğrafyasının farklı noktalarındaki insanlar için bir moral, motivasyon ve yaşama sevinci olabilme. Kurban çalışmasıyla misyonerlerin çalışmalarına karşı bir panzehir etkisi oluşturabilme. Bölgelerdeki gelişmeleri, kardeş coğrafyalarda yaşananları yerinde gözlemleyebilme, gelişmeleri takip edebilme. Bölgelerdeki ihtiyaçları yerinde gözlemleyerek sorunların çözümü için gerekli olan projeleri oluşturarak hayırsever Müslümanların bilgisine sunabilme. İhtiyaç sahibi insanlara kurban eti sunma.

İhtiyaç sahibi insanlar nasıl belirleniyor?
İHH’nın çalışma yürüttüğü bölgelerde, yıl içerisinde farklı alanlardaki projeleri devam etmektedir. Çalışmalar sırasında partner kuruluşlarımızın da katkılarıyla bölgelerdeki en ihtiyaçlı kesimler belirlenmekte ve faaliyetler daha çok buralardaki sıkıntıların giderilmesi üzerine yoğunlaştırılmaktadır. İHH İnsani Yardım Vakfı’nın dağıtım programında ilk sırada muhacir kampları, savaş ve doğal afet mağdurları, yetim yurtları, yetim aileleri, yaşlılar, kimsesizler, dullar, toplumun yoksulluk çeken kesimleri, okullar, medreseler ve hastaneler gelmektedir. Kurban öncesinde her kurban kesim bölgesi için detaylı olarak raporlar hazırlanmaktadır.

Kişi kurbanını dilediği yerde kestirebiliyor mu?
Hayırseverler kurbanlarını İHH’nın belirlemiş olduğu ülkeler içersinden dilediklerinde kestirebilirler. Fakat kesim bölgelerini belirlemeyi İHH yetkililerine bırakmaları, belli bölgelerdeki yoğunlaşmayı önleme adına daha uygun olmaktadır.

Kurban kesimleri kaç gün sürüyor?
Kurban kesimi bayramın ilk günü bayram namazından sonra başlamakta ve bayramın üçüncü günü ikindi vaktine kadar tamamlanmaktadır.

Kurban fiyatı ne kadar?
Bu sene bir kurban hissesinin bedeli 550 TL olarak belirlenmiştir. Bu fiyata tüm organizasyon giderleri de dahildir.

Bir kurban bedeli için 550 TL veremeyen kişiler daha azını verebilirler mi?
Kurban bedeli 550TL olduğundan bundan daha az verilecek miktar bir kurban bedeli için yeterli olmayacaktır.

Kurban bağışları hangi yollarla yapılabilir?
Kurban bağışları bizzat İHH İnsani Yardım Vakfı genel merkezine gelinerek elden (nakit ya da kredi kartı ile) yapılabilir. İnternet sitemizde duyurduğumuz hesap numaralarından birine havale yapılabilir. (Havale yapılırken kurban sonrasında bağışçılara geri bildirimde bulunabilmek için telefon ve adres bilgilerine ihtiyaç duyulmaktadır. Hayırseverlerin havalelerini yaparken telefon ve adres bilgilerini vermeleri gerekmektedir.) Postaçeki hesabı vasıtasıyla yapılabilir. www.ihh.org.tr adresinden online olarak kredi kartı ile bağış yapılabilir. 0(212) 631 21 21 numaralı telefondan 24 saat boyunca telebağış yöntemiyle bağış yapılabilir.

Çek, senet gibi ödeme araçlarıyla kurban bağışı yapmak mümkün mü?
Senet kabul edilmemektedir. En fazla 45 gün olmak kaydıyla çek kabul edilmektedir.

Adresten kurban parası almak mümkün mü?
Kurban döneminin yoğunluğu da göz önünde bulundurularak hayır sahiplerinden ödeme biçimlerinden birisiyle bağışlarını yapmalarını talep etmekteyiz. Fakat evinden çıkamayacak derecede yaşlı ve sakat olan kimselerin kurban paralarını adreslerinden almak mümkündür.

Kurban bağışı en son hangi güne kadar yapılabiliyor?
Kurban bağışları, bayramın 2'nci günü (Cuma) saat 23.59'a kadar yapılabilecektir.

Akika, adak ve şükür kurbanları da kurban bayramında kestirilebilir mi?
Kurban bayramı içerisinde farklı niyetlerle bağışlanan kurbanların kesimleri de yapılabilmektedir.

Yurt dışından kurban bağışı yapmak mümkün mü?
İHH İnsani Yardım Vakfı tarafından açıklanmış olan hesap numaralarına online ve telebağış yöntemleriyle bağış yapabilmek mümkündür.