Mecliste kabul edilerek devlet başkanının onayına sunulan Bangsomoro Temel Yasası, Filipinler Devlet Başkanı Rodrigo Duterte tarafından onaylandı. Bölge Müslümanlarının hukuki ve ekonomik kazanımlarını artırması öngörülen yasa, nüfusun yoğun yaşadığı Mindanao eyaleti çevresindeki adalara, mevcut özerk yapıdan çok daha kapsamlı bir özerklik sağlayacak.
Yeni düzenlemeyle Bangsamoro özerk hükümeti kurulacak. Bölgede dini özgürlükler konusunda bağımsız olarak Şer'i hükümlerin uygulanacağı mahkemeler açılabilecek. Merkezi yönetim, Mindanao'daki idari yetkileri Bangsamoro hükümetine devredecek. Bangsamoro bölgesindeki iç sular ulusal hükümet ile eş zamanlı idare edilecek. Özerk yönetim enerji kaynaklarını çıkarıp yönetimini sağlayacak.
Yasanın, en erken 90 ve en geç 150 gün içinde Moroların yaşadığı bölgede halk oylamasına sunulması gerekiyor.
“Azınlık haklarına saygı gösterilecek”
Moro İslami Kurtuluş Hareketi Lideri Hacı Murad İbrahim, özerklik yasasının kabulu sonrası İHH İnsani Yardım Vakfı Mütevelli Heyet Başkan Vekili ve Moro Barış Süreci İzleme Heyeti Üyesi Hüseyin Oruç’a, “Hayatım mücadeleyle geçti, insan olarak emekli olmak isterim ama çok iyi biliyorum ki yapmamız gereken daha çok iş var” açıklamalarında bulundu. Hacı Murad, Hüseyin Oruç’a yaptığı açıklamada şunları söyledi:
“Azınlık olarak yaşamanın ne demek olduğunu en iyi biz biliriz. Bu nedenle Bangsamoro'da yaşayacak azınlıkların haklarına saygı gösterilecek. Bangsamoro Özerk Yönetiminin başarılı olması için tüm ekibimle çok çalışacağız. Şimdi önümüzde referandum var, 40 yıllık mücadelemizde karşılaştığımız birçok olayda olduğu gibi bunundan üstesinden geleceğiz.”
“İlk defa Müslümanlar azınlık olarak yaşadıkları bir yerde başarı sağlamış olacak"
Hüseyin Oruç da bundan sonraki süreç ve Moro Müslümanlarının yasayla elde edecekleri kazanımları değerlendirdi. Moro'da uzun yıllardır devam eden mücadeleyi sürdürenlerin bölgenin idaresini devralacağına dikkati çeken Oruç, "Bu, Moro'daki Müslümanların mücadelesinin masada tamamlanması anlamına geliyor. İlk defa Müslümanlar azınlık olarak yaşadıkları bir yerde başarı sağlamış olacak" dedi.
Ne olmuştu?
Filipinler’de 40 yıldır süren iç savaş bölgedeki Müslümanlara geniş haklar tanıyan anlaşmanın 2014 yılında İHH İnsani Yardım Vakfı’nın da denetiminde imzalanmasıyla resmen son bulmuştu. Yaklaşık 40 yıldan fazla zamandır bağımsızlık mücadelesi veren MILF ile Filipinler devleti arasındaki iç savaşta 120 bin civarında kişi hayatını kaybetmiş ve taraflar arasında aralıklı olarak 17 yıldır devam eden müzakereler sonucunda ilk anlaşma 2012 yılında imzalanmıştı.
